31.03.2025
Z żalem informujemy, że dnia 30.03.2025 r., w wieku 77 lat zmarł
prof. dr hab. n. med. Marek Grzybiak
Prof. Marek Grzybiak urodził się 13.09.1947 roku we Wrocławiu. Dyplom lekarza uzyskał 15.06.1971 roku na Wydziale Lekarskim Akademii Medycznej w Gdańsku i w tym samym roku podjął pracę na swojej Alma Mater, z którą był związany praktycznie do końca życia. To właśnie w GUMed uzyskał stopień doktora nauk medycznych (1979) oraz stopień doktora habilitowanego (1989), pracując kolejno na etatach asystenta, adiunkta, docenta i profesora nadzwyczajnego (1990). W 1999 roku uzyskał tytuł naukowy profesora nauk medycznych.
Prof. Grzybiak był autorem i współautorem 390 prac oraz wydrukowanych streszczeń zjazdowych, w tym 20 pozycji podręcznikowych. Część dorobku naukowego stanowią prace o tematyce antropologicznej i prymatologicznej.
Prof. Marek Grzybiak był kontynuatorem działalności naukowej Gdańskiej Szkoły Prymatologicznej, którą stworzył prof. Michał Reicher, współautor fundamentalnego wielotomowego dzieła Anatomia Człowieka. Cykl pierwszych prac dotyczył układu żył nieparzystych i ich dopływów u płodów, noworodków, ludzi dorosłych oraz przedstawicieli różnych gatunków naczelnych. W badanym materiale naczelnych wyodrębniono 4 typy tego układu, a zawarte spostrzeżenia mogą stanowić podstawę do niezupełnie jasnej jak dotychczas, interpretacji rozwoju układu żył nieparzystych. Autor zwrócił uwagę także na zależność między budową klatki piersiowej, a układem tych żył u różnych badanych gatunków.
Na wyniki prac dotyczących układu żył nieparzystych prezentowanych przez prof. Marka Grzybiaka powoływano się w kilku wydaniach znanego dzieła Gray´s Anatomy. W dorobku Profesora większość prac było związanych z sercem. To prace dotyczące m.in. struktur lewej komory, tak w aspekcie rozwoju osobniczego pre i postnatalnego, jak i rodowego naczelnych. Autor zauważył, że we wspomnianym rozwoju rodowym naczelnych można zaobserwować zmiany w kształtowaniu się m.in. strun ścięgnistych, zbliżone do zmian zachodzących w rozwoju osobniczym człowieka.
W pracach dotyczących warstwy wewnętrznej mięśniówki komory lewej u naczelnych, Autor poczynił szereg obserwacj, posuwając się w szeregu od lemurów do małp człekokształtnych. Wprowadził także propozycje nowych terminów anatomicznych dotyczących badanej lewej komory serca, takich jak: listwa kąta przedniego komory lewej i beleczki brodawkowate.Wyniki powyższych prac były prezentowane na kongresach i zjazdach zagranicznych (m.in. VIII Kongresie Międzynarodowym Towarzystwa Prymatologicznego we Florencji, XIV Kongresie Anatomicznym w Lizbonie, X Kongresie Kardiologicznym w Nicei) oraz licznych krajowych zarówno anatomicznych, jak i antropologicznych.
Prof. Marek Grzybiak był wieloletnim przewodniczącym Komisji Prymatologicznej Gdańskiego Towarzystwa Naukowego oraz twórcą i głównym organizatorem 23 konferencji prymatologicznych, a także inicjatorem i współorganizatorem Oddziału Polskiego Towarzystwa Antropologicznego w Gdańsku, wieloletnim jego przewodniczącym i wiceprzewodniczącym.
Prof. Marek Grzybiak był promotorem 24 zakończonych rozpraw doktorskich, opiekunem trzech ukończonych przewodów habilitacyjnych oraz autorem recenzji wielu rozpraw habilitacyjnych i doktorskich, a także wniosków dotyczących nadania tytułu profesora.
Przez wiele lat prowadził wykłady z zakresu anatomii prawidłowej, klinicznej i antropologii w Gdańskim Uniwersytecie Medycznym oraz cykliczne wykłady z zakresu medycyny i antropologii w Uniwersytecie Trzeciego Wieku.
Przez około 30 lat był związany także z Akademią Sztuk Pięknych w Gdańsku, gdzie prowadził zajęcia ze studentami malarstwa i rzeźby. Przez wiele lat był popularyzatorem wiedzy anatomicznej i antropologicznej w mediach lokalnych i o zasięgu krajowym.
Prof. Marek Grzybiak pełnił liczne funkcje zarówno we władzach Akademii Medycznej w Gdańsku, jak i poza nią :
prodziekan Wydziału Lekarskiego AM w Gdańsku 1990-1993,
prorektor ds. Dydaktyki AM w Gdańsku 1993-1996,
członek Rady Wyższego Szkolnictwa Medycznego przy Ministrze Zdrowia i Opieki Społecznej 1982-1985,
członek Zespołu Organizacyjnego Komitetu Edukacji Podyplomowej przy Ministrze Zdrowia i Opieki Społecznej 1991-1994,
członek Sekcji Uczelni Medycznych Rady Głównej Szkolnictwa Wyższego 2000-2001,
członek Państwowej Komisji Akredytacyjnej 2002-2007,
redaktor Naczelny Annales Academiae Medicae Gedanensis 2006-2018,
członek Komitetu Redakcji Folia Morphologica od 2004 r.,
ekspert Państwowej Komisji Akredytacyjnej od 2008 r.,
wiceprezes Zarządu Głównego Polskiego Towarzystwa Anatomicznego 2003-2007,
członek Zarządu Głównego Polskiego Towarzystwa Anatomicznego 2007-2015,
prezes Zarządu Głównego Polskiego Towarzystwa Anatomicznego 2015 r.,
przewodniczący II Wydziału Nauk Biologicznych i Medycznych Gdańskiego Towarzystwa Naukowego 2001-2005.
Profesor Marek Grzybiak był odznaczony m.in.
Złotym Krzyżem Zasługi w 2003 r., Medalem Edukacji Narodowej w 2003 r.
Medalem im. Aleśa Hrydlićka przyznanym przez Czeskie Towarzystwo Antropologiczne w 2009 r.
Pogrzeb profesora Marka Grzybiaka odbędzie się w piątek 4 kwietnia br. na Cmentarzu Komunalnym w Sopocie (ul. Malczewskiego 31). O godzinie 10.30 rozpocznie się spotkanie w Kaplicy, o godz. 11.00 wyjście na Cmentarz.